نت نويسي گرافيكي
فاطمه ملکی (حدیث)
نت نويسي گرافيكي ،شيوه اي از نت نويسي است كه آهنگساز ترجيح مي دهد از علائمي غير از علائم رايج ، براي بيان اطلاعاتي راجع به نحوه ي اجراي اثر استفاده كند. [Wikipedia:Graphical Notation]
در صفحه ي هنر ويزه نامه ي دوچرخه در مطلبي با عنوان «موسيقي صدا هاي نو» نوشته ي مهسا امامي ، مصاحبه اي با مهدي جلالي آورده شده است:
"... لطفا از موسيقي مدرن برايمان بگوييد؟
-آهنگسازان اواخر قرن نوزدهم، براي اينكه صداهاي جديد تر و متفاوت تري ايجاد كنند،شروع كردند به تغيير در شكل نواختن سازها. مثلا اشيايي را بين سيم سازها قرار مي دادند؛ قطعه اي پلاستيك ، چوب يا ... را بين سيم هاي پيانو مي گذاشتند و بعد آن را مي نواختند. يا به جاي اينكه آرشه ويولن را روي سيم هاي آن بكسند،روي گوشي هايش مي كشيدند و .... حتي آهنگسازان براي ايجاد صدا كمكم از راه هاي ديگري به جز نواختن ساز استفاده كردند،مثل ريختن آب در ليوان يا تكان دادن كليد ،سكه و ...
...
صدا هاي معمول در موسيقي به كمك علامت ها و نت ها نوشته مي شوند. آهنگ سازان مدرن اين نوع صداهاي ابداعي را چظور ثبت و به نوارنده ها منتقل مي كنند؟
- آنها مجبور مي شدند علامت جديدي بسازند، مثلاً در نواختن بخشي از يك قطعه مدرن، آهنگ ساز آن از نوازنده خواسته كه كليد هاي پيانو را با پايش فشار دهد، خب، براي نشان دادن اين حلت لازم بود علامت جديدي ابداع كند. تعدادي از اين علامت ها ثبت شده و تمام آهنگ سازان از آن استفاده مي كنند،بسياري از آن ها هم تنها مخصوص يك قطعه و مورد استفاده ي آهنگ سازي خاص است كه اين صدا را توليد كرده.
..."
رُي بَنِت در كتاب «تاريخ موسيقي » نوشته :
"... در يكي ديگر از آثار او (اشتوكهاوزن) به نام زيكلوس (چرخه) براي ساز كوبه اي،تنها نوازنده ي قطعه مي تواند از هر كدام از صفحات مجموعه ي نت كه به شكل مارپيچ صحافي شده است شروع كند و آن را در جهت ، با در خلاف جهت عقربه ي ساعت و يا حتي سرو ته اجرا نمايد. نوازنده سپس به ترتيب ،صفحات را دنبال مي كند و در همان نقطه از صفحه كه اجرا را شروع كرده بود ،آن را خاتمه مي دهد...."
نت نويسي ابزار است و بايد استفاده از كمكي باشد در پرورش خلاقيت و نه محدود كردن آن.
جان هوارد در كتاب «آموزش آهنگسازي » به عنوان يك تمرين آورده است:
" تمرين 3 : بر روي يك يا چند ساز مختلف چند ايده ي موسيقايي بسازيد. ابتدا به آن ها گوش بدهيد و سپس طبق اصولي كه در C.D بود ، هر يك از ايده ها را به تصوير بكشيد. هر گاه تا حدي از يك ايده احساس رضايت كرديد، به طريقي كه مناسب باشد آن را يادداشت كنيد. اگر چنانچه پنج خط حامل منسب ايده ي شما بود از آن استفاده كنيد؛ اما شايد نت نويسي گرافيكي براي اصوات شما بهتر باشد. در اين صورت مي توانيد ، شيوه ي يادداشت كردن مخصوص به خود را ابداع كنيد. در هر صورت بكوشيد تا نت نويسي شما واصح و ساده باشد.
به خاطر داشته باشيد كه صداي موسيقي ،اهميت بيشتري از شكل آن روي كاغذ دارد.( با وجود اين، فكر خوبي است كه عادت كنيد هنگام كپي نهايي موسيقي خودتان را پاكيزه و تميز بنويسيد.)
..."
در زير تصاويري از نت ها گرافيكي آمده است: (منابع تصاوير : WFMU's Beware of the Blog)
رديف اول: Bernard Rands, John Cage, Adolph Wolfli
رديف دوم: John Cage, Unknown, Cornelius Cardew
رديف سوم: George Crumb, Earle Brown, Earle Brown
رديف چهارم: Brian Eno, Unknown, Hermeto Pascoal
رديف 5: Iannis Xenakis, John Stump, Unknown
رديف 6: Unknown (oldest song in the world), Unknown, Unknown
رديف 7: Krzysztof Penderecki, Krzysztof Penderecki, Hans Christoph Steiner
رديف 8: Karlheinz Stockhausen, Karlheinz Stockhausen, Unknown
_______________________________________________________________________
دانستنيهاي موسيقي - عضويت - درباره ما - نظر خواهي Guestbook
